Kerstboom en kerstversiering brandvertragend maken in bedrijven en publieke gebouwen

Kerstboom met gouden en blauwe kerstballen, glitterdecoratie en warm licht op onscherpe achtergrond.
In dit artikel:

Door Redactie Finivlam · 13 oktober 2026

Kort antwoord

Een kerstboom en kerstversiering maakt u brandvertragend door ze te impregneren met een middel voor kerstbomen en kerstversiering: de boom benevelt u, ook aan de onderkant van de takken, en kransen, kersttakken en losse versiering behandelt u met hetzelfde middel. Finivlam adviseert de Christmas Special brandvertragende spray, te koop in de webshop van Finivlam; 1 liter is genoeg voor een middelgrote boom, en na circa 6 uur drogen kan het publiek erbij. Door te behandelen laat u zien dat u brandgevaar voorkomt, zoals het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) vraagt van elk bedrijf en publiek gebouw, van horeca en zorg tot winkel, kantoor en gemeentehuis; het certificaat bij het middel bewaart u als bewijs voor de toezichthouder. Wilt u niet behandelen, dan zijn een kunstboom en versiering van moeilijk brandbaar materiaal, met papieren van de fabrikant, het alternatief.

Belangrijkste punten

  • De zorgplicht geldt voor de gebruiker én voor de eigenaar of verhuurder die het gebouw laat gebruiken.
  • Voor kerstversiering naast de boom gelden extra regels: kersttakken alleen behandeld en in groepjes, plafondversiering buiten bereik op minstens 2,5 meter hoogte.
  • Hangt versiering in een zaal voor meer dan 50 personen boven het publiek, lager dan 2,5 meter vanaf de vloer, dan volstaat de grens van 15 seconden navlammen en 60 seconden nagloeien niet; ze moet een strengere route uit artikel 6.14 (zoals brandklasse A1) halen.
  • Een certificaat dat u zelf invult, accepteert niet elke toezichthouder: vraag vooraf of het volstaat.
  • Koop het middel kort voor het behandelen: de garantietermijn telt vanaf de aankoopdatum.
  • Een droge, onbehandelde echte boom kan volgens de brandweerfolder binnen een halve minuut volledig opbranden.

Wat eist de wet van een kerstboom en kerstversiering in een bedrijf of publiek gebouw?

Een kerstboom en kerstversiering in een bedrijf of publiek gebouw mogen geen brandgevaar opleveren; impregneren is daarvoor één mogelijke aanpak, geen plicht uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Het Bbl geldt sinds 2024; voor een kerstboom en kerstversiering zijn vooral twee artikelen van belang.

Artikel 6.4 is een zorgplicht. Wie weet of redelijkerwijs kan vermoeden dat het gebruik van een gebouw brandgevaar oplevert, moet alle maatregelen nemen die redelijkerwijs van hem gevraagd kunnen worden. Dat geldt ook als het gebruik het vluchten of de hulpverlening bij brand belemmert. Volgens het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO, geraadpleegd in oktober 2026) rust die plicht op wie het gebouw gebruikt: de horecaondernemer, de zorginstelling, de winkelier, de school of de gemeente in haar eigen gemeentehuis. Ook wie het gebouw laat gebruiken, zoals de eigenaar of verhuurder, valt eronder. Een kerstboom voor de nooduitgang of een slinger tegen een hete lamp is dus al een zaak van die zorgplicht. Wie daarop controleert, heet hierna de toezichthouder: formeel de gemeente, in de praktijk vaak de brandweer namens haar.

Artikel 6.14 gaat over aankleding, en kerstversiering hoort daarbij. Volgens tabel 6.11 van het Bbl geldt het in horeca, zorginstellingen, winkels, kantoren, scholen en gemeentehuizen. Aankleding in een besloten ruimte mag geen brandgevaar opleveren. Ze voldoet daaraan in ieder geval als ze na het wegnemen van de vlam hoogstens 15 seconden navlamt en hoogstens 60 seconden nagloeit; hierna heet dat de 15/60-grens.

Brandveilig is dus een eis aan het gebruik van het gebouw. Brandvertragend is wat een behandeling met het materiaal doet: het vat minder snel vlam, maar het is niet onbrandbaar. Onbrandbaar materiaal en materiaal in brandklasse A1 branden niet mee; dat is een strengere eis dan brandvertragend.

Twee onderdelen van artikel 6.14 spelen in december vaak mee:

  • Ruimtes voor meer dan 50 personen. Dit geldt ook voor ruimtes waar een beschermde vluchtroute doorheen loopt. Daar telt de 15/60-grens niet voor versiering die boven het publiek hangt op minder dan 2,5 meter van de vloer. Die uitzondering geldt alleen voor versiering die niet aan de vloer is vastgemaakt. Zo'n versiering moet langs een van de andere routes uit artikel 6.14 voldoen, zoals brandklasse A1. Een kerstguirlande boven de balie van een publiekshal voor meer dan 50 personen valt daaronder.
  • Warmte. Bij apparatuur die meer dan 2 kW/m² warmtestraling of een temperatuur boven 90 °C kan geven, moet versiering brandklasse A1 halen of onbrandbaar zijn. Denk aan spots in een etalage.

Kerstboom en kerstversiering brandvertragend maken: zo behandelt u zelf

Welk middel past, hangt af van wat u behandelt:

Wat u behandeltMiddelGarantietermijnVerbruik
Kunst- en echte kerstbomen, kersttakken, kransen en kerstdecoratie, alleen binnenFinivlam Christmas Special1 jaar1 liter per middelgrote boom
Banners en standbekleding van stof voor een kerstmarkt of evenement van een paar weken, alleen binnenFinivlam T3 maandencirca 10 m² per liter

Een kerstboom en losse kerstversiering behandelt u in vijf stappen uit de gebruiksaanwijzing van het middel:

  1. Bescherm de omgeving tot 3 meter rondom met waterdichte folie.
  2. Schud het middel voor gebruik.
  3. Benevel de boom gelijkmatig, ook de onderkant van de takken. Losse kerstversiering kunt u in het middel onderdompelen en goed laten uitlekken.
  4. Laat alles circa 6 uur drogen voordat het publiek in de ruimte komt.
  5. Spoel de sprayflacon na gebruik door met water; overtollig middel verwijdert u met warm water en een scheutje ammonia.

Op kunststof kan het middel een wit waas of witte druppels achterlaten. Dat is alleen een kwestie van uiterlijk, maar probeer het op een kunstboom eerst op een onopvallende plek.

Of het middel is aangeslagen, test u volgens de productinformatie op een behandeld stukje stof: houd na de droogtijd een vlammetje 2 centimeter eronder, en de stof mag minstens 15 seconden geen vlam vatten. Die zelftest meet dus iets anders dan de brandproef van de brandweer, die kijkt hoe lang materiaal navlamt en nagloeit.

De verpakking kiest u op het aantal bomen. Prijzen van het middel voor kerstbomen en kerstversiering in oktober 2026, inclusief btw:

Aantal middelgrote bomenVoordeligste keuzePrijs
11 liter€ 39,70
22 × 1 liter€ 79,40
3 tot en met 55 liter€ 108,30
6 tot en met 1010 liter€ 145,15

Een winkelcentrum met zes bomen betaalt voor 5 liter plus 1 liter samen € 148,00, en voor 10 liter € 145,15. De grote verpakking is dan voordeliger en laat 4 liter over voor kransen, takken en kerstversiering op de balie.

Moet het snel? Bestellingen in de webshop van Finivlam die vóór 15.00 uur binnen zijn, gaan dezelfde dag de deur uit.

Waar toetst de brandweer kerstversiering aan?

De toezichthouder toetst kerstversiering aan artikel 6.14 van het Bbl. Hij kijkt of het materiaal binnen de 15/60-grens blijft, en of het bij warmtebronnen en boven het publiek in een ruimte voor meer dan 50 personen de strengere eis haalt. Dat kan hij ter plekke testen met een brandproef, en hij kan vragen om papier dat het aantoont.

Naast het Bbl bestaat NTA 8007: een Nederlandse Technische Afspraak van NEN over het brandgedrag van versieringsmaterialen. Volgens het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV, 2014) is die afspraak geen wetgeving, maar kan ze wel dienen als onderbouwing voor het gebruik van versiering. Voor u betekent dat: staat op de verpakking of in de papieren dat versiering aan NTA 8007 voldoet, dan heeft u bij een controle een erkende onderbouwing in handen. Volgens experts van Efectis in Vakblad Veiligheid (2025) helpt de afspraak vooral in zalen voor meer dan 50 personen en in gebouwen met kwetsbare mensen, waar voldoen aan de basiseisen niet genoeg is.

NTA 8007 is ouder dan het Bbl, en bouwregels en testnormen zijn sindsdien veranderd. NEN kondigde daarom in juni 2026 een herziening aan die de afspraak weer moet laten aansluiten op het Bbl. Tot die herziening af is, geldt de huidige versie.

De brandproef staat in de brandweerfolder over feestversiering (NVBR, 2009). Doe hem vooraf zelf, dan weet u hoe uw versiering bij een controle uitvalt:

  1. Neem een strook van 5 bij 25 centimeter van het materiaal.
  2. Ga naar buiten en houd een uiteinde, bijvoorbeeld met een metalen tang, minstens 5 seconden in een vlam.
  3. Haal de vlam weg en meet hoe lang het materiaal navlamt en nagloeit.

Het materiaal voldoet als er geen druppels of roetvlokken vrijkomen en het binnen de 15/60-grens blijft. Brandt het langer na of druppelt het, behandel het dan met een brandvertragend middel en doe de proef opnieuw op een behandelde strook, of vervang het.

Kunstkerstboom of echte kerstboom: wat past in uw gebouw?

Een kunstkerstboom van moeilijk brandbare kunststof is volgens de brandweerfolder een veilige keuze voor een publiek gebouw; een echte kerstboom past alleen met bewijs van behandeling of met dagelijkse zorg. De folder is van vóór het Bbl, maar de 15/60-grens die hij hanteert, staat er nog steeds in.

Soort boomWanneer kiezenVoorwaardenBewijs bij een controle
Kunstboom van moeilijk brandbare kunststofU wilt geen dagelijkse zorgVersiering in de boom beoordeelt u apartCertificaat van de fabrikant of aanwijzingen op de verpakking
Behandelde echte boomU wilt een echte boom en kunt de behandeling aantonenBrandvertragend behandeld met een middel voor kerstbomenCertificaat van de behandeling
Onbehandelde echte boomU kunt hem elke dag verzorgen en controlerenDagelijks water, weg zodra hij uitdroogt, ruim afstand tot uitgangen, niet in een lage ruimteGeen papier: de staat van de boom is het bewijs

Kunstboom. Bewaar de papieren van de fabrikant of de verpakking: na het uitpakken is volgens de folder nauwelijks na te gaan aan welke eisen materiaal voldoet. Gebruikt u de boom meerdere jaren, dan raden de experts in Vakblad Veiligheid aan te testen of de brandvertraging nog werkt.

Behandelde echte boom. Volgens de brandweerfolder uit 2009 is het impregneren van een echte boom specialistisch werk, en kan de toezichthouder bewijs eisen dat een erkend bedrijf de boom met een erkend product heeft behandeld. Vraag daarom vooraf of zelf behandelen met een middel voor kerstbomen en het bijgeleverde certificaat volstaat. Wilt u die zekerheid niet afwachten, laat de boom dan door een specialist behandelen.

Onbehandelde echte boom. Verliest de boom veel naalden of wordt hij bruin, dan is hij te droog en haalt u hem direct weg: een droge boom kan volgens de folder in minder dan dertig seconden helemaal opbranden. Houd minstens anderhalf keer de boomhoogte afstand tot een uitgang, dus een boom van 2 meter staat minstens 3 meter van de uitgang. Staat hij op een tafel, dan telt de hoogte van de tafel mee. Hoe kleiner en lager de ruimte, hoe eerder rook en warmte van een brandende boom het vluchten bemoeilijken. In een café van 3 meter hoog en 200 m² is een onbehandelde echte boom niet verantwoord.

Kerstversiering naast de boom: kersttakken, plafondversiering en stof

Voor kerstversiering naast de boom geldt dezelfde 15/60-grens. De brandweerfolder (NVBR, 2009) en het Bbl voegen regels toe voor kersttakken, plafondversiering en het zicht op blusmiddelen:

  • Dennengroen. Dennengroen is zeer brandgevaarlijk, zeker als het droog is. De folder wil natuurlijke kersttakken behandeld zien en alleen in groepjes van hoogstens 1 m², minstens 2 meter uit elkaar en niet boven elkaar. Onbehandelde takken horen niet als plafond- of wandversiering.
  • Plafondversiering. Volgens de folder hangt die buiten bereik van het publiek, op minstens 2,5 meter hoogte. Textiel, folie of papier dat horizontaal hangt, ondersteunt u volgens artikel 6.24 van het Bbl met metaaldraad om de hoogstens 0,35 meter, of met draad in twee richtingen en een maaswijdte van hoogstens 0,7 meter. Volgens hetzelfde artikel mag versiering boven een vloer waar mensen komen bij brand niet druppelen.
  • Zicht op veiligheid. Volgens de folder mag versiering brandblussers, vluchtrouteaanduidingen en handbrandmelders niet aan het zicht onttrekken.

Vaste aankleding zoals gordijnen valt onder hetzelfde artikel 6.14; wat u doet als die wordt afgekeurd, staat in Gordijnen afgekeurd door de brandweer: wat nu?.

Welk bewijs wil de toezichthouder zien?

Voor een kunstkerstboom of behandelde kerstversiering wil de toezichthouder papier zien: het certificaat van de fabrikant of van de behandeling, of de verpakking met aanwijzingen. Bij het middel voor kerstbomen hoort een certificaat voor brandweer en verzekering, dat met de bestelling wordt meegestuurd en op verzoek ook als pdf beschikbaar is. Behandelt u zelf, dan vult u het in en ondertekent u het zelf; behandelt een specialist, dan ondertekent het behandelende bedrijf. Drie dingen bepalen of het u bij een controle helpt:

  • De datum. De garantietermijn van het middel voor kerstbomen (1 jaar) gaat in bij de aankoop, niet bij het behandelen.
  • De staat van de versiering. Reinigt of wast u behandelde versiering, of behandelt u haar met een ander product, dan vervalt de garantie en moet u haar opnieuw impregneren.
  • Wie behandelde. Of de toezichthouder een zelf ingevuld certificaat accepteert, verschilt per situatie, en voor een echte boom geldt de strengere eis uit de brandweerfolder. Vraag het daarom vóór december, zodat u nog tijd hebt om een andere behandeling te regelen.

Bewaar die papieren met het aankoopbewijs in het logboek of gebouwdossier.

Checklist voor december: per soort gebouw

Loop deze punten na voordat de kerstboom staat en de versiering hangt, en daarna elke week tot na de feestdagen. Ze komen uit het Bbl, uit de brandweerfolder (NVBR, 2009) en, voor de zorg, uit Vakblad Veiligheid (2025).

Voor elk gebouw

  • Meer dan 50 personen in de ruimte: meet op welke hoogte vanaf de vloer de versiering boven het publiek hangt (Bbl artikel 6.14).
  • Boom niet in de vluchtroute en niet voor een nooduitgang (Bbl artikel 6.4).
  • Kerstversiering zonder papieren van de fabrikant: test een strook met de brandproef en behandel wat niet binnen de 15/60-grens blijft (brandweerfolder).
  • Kerstverlichting: bedrading nakijken op beschadigingen, na afloop de stekker eruit, kabelhaspels helemaal afrollen en kabels over een gangpad vastplakken (brandweerfolder).
  • Kaarsen: in een stevige houder en minstens 50 centimeter van brandbaar materiaal (brandweerfolder).
  • Kerststukjes: kaarsen in een brandbaar kerststukje steekt u niet aan (brandweerfolder).

Horeca

  • Kleine of lage zaak: geen onbehandelde echte boom, maar een kunstboom of een behandelde boom (brandweerfolder).

Zorg

  • Verpleeghuis of ander gebouw met kwetsbare bewoners: houd voor versiering NTA 8007 aan; volgens de experts van Efectis in Vakblad Veiligheid helpt die afspraak juist daar.

Winkel

  • Etalage: versiering vlak bij spots die veel warmte geven, is onbrandbaar of haalt brandklasse A1 (Bbl artikel 6.14).
  • Extra kerstdisplays: gangpaden tussen schappen blijven minstens 1,1 meter breed (Bbl artikel 6.23).
  • Displays en schappen: de buitenkant is onbrandbaar, of minstens 3,5 mm dik en brandklasse D (Bbl artikel 6.15). Vraag de leverancier naar de brandklasse.

Kantoor en gemeentehuis

  • Boom in de hal of bij de receptie: leg vóór december het bewijs klaar dat bij uw soort boom hoort (zie de tabel bij kunstboom of echte boom), of plan het dagelijkse water voor een onbehandelde boom in.

School

  • Kerstmarkt in de aula of gymzaal: ook tussen de kramen loopt een gangpad van 1,1 meter of meer, en voor elke uitgang ligt een vrij vloervlak dat minstens zo breed en zo diep is als de uitgang breed is (Bbl artikel 6.23).
  • Kramen: voor de buitenkant geldt dezelfde eis als voor winkelschappen (Bbl artikel 6.15).
  • Textiel als versiering alleen in verblijfsruimten zoals lokalen, niet in gangen en trappenhuizen (brandweerfolder).

Veelgestelde vragen

Moet kerstversiering in een bedrijf of publiek gebouw brandvertragend zijn?

Niet letterlijk: ze mag geen brandgevaar opleveren. In een besloten ruimte voldoet ze daar in ieder geval aan als ze binnen de 15/60-grens blijft; voor versiering zonder papieren is brandvertragend behandelen een manier om dat te bereiken en aan te tonen.

Is een kunstkerstboom altijd brandveilig?

Nee, niet vanzelf. De brandweerfolder uit 2009 noemt alleen een moeilijk brandbare kunstboom een veilige keuze, en dat moet u kunnen aantonen. Zonder papieren van de fabrikant behandelt u de boom zelf.

Mag een echte kerstboom in een publiek gebouw?

Ja, onder de voorwaarden uit de brandweerfolder (NVBR, 2009). Een behandelde boom vraagt bewijs van de behandeling; een onbehandelde boom vraagt water, afstand tot uitgangen en dagelijkse controle.

Hoe lang blijven een behandelde kerstboom en kerstversiering brandvertragend?

Er is geen harde einddatum: de brandvertragende werking neemt geleidelijk af. Wel staat de fabrikant 1 jaar in voor het middel voor kerstbomen, en zodra die garantietermijn afloopt, herhaalt u volgens de productinformatie de behandeling.

Mag het middel voor kerstbomen ook buiten gebruikt worden?

Nee: volgens de productinformatie is het middel alleen voor gebruik binnen.

Conclusie

Wie in december een bedrijf of publiek gebouw aankleedt, regelt twee dingen: de boom en de versiering eromheen. Voor de boom kiest u tussen een moeilijk brandbare kunstboom, een behandelde echte boom en een echte boom die dagelijks verzorgd wordt. Kerstversiering zonder papieren maakt u brandvertragend, en versiering bij warmtebronnen en laag boven een publiek van meer dan 50 personen houdt u apart in de gaten. Bewaar het bewijs bij elkaar en loop elke week de checklist na.

Over Finivlam

Finivlam is zelf producent van brandvertragende impregneermiddelen en levert bij elk middel een certificaat. Specialisten van Finivlam behandelen materialen ook op locatie of in de eigen werkplaats, met tot 5 jaar garantie. Daarvoor maakt Finivlam eerst een vrijblijvende offerte met een vaste prijs per project.

Bronnen

Foto: Hunt on Photos Studio · Pexels

Bekijk ook:

  • De beste brandvertragende spray voor stof, hout en decor

    Bekijk bericht »

  • Kerstboom en kerstversiering brandvertragend maken in bedrijven en publieke gebouwen

    Bekijk bericht »